'Houdbaarheidsdatum traditionele OS bereikt'

Internationalisering en ontwikkelingssamenwerking zijn al jaren twee verschillende werelden. Internationalisering richt zich op het binnenhalen van toptalent, op kwaliteit en op vergroting van het internationaal concurrerend vermogen. Dat is heel wat anders dan het ondersteunen van een Afrikaanse universiteit bij de modernisering van de curricula.  
  
Maar het is de hoogste tijd om beide vormen van internationale samenwerking meer met elkaar te integreren, vinden betrokkenen. “Ontwikkelingssamenwerking is een wezenlijk onderdeel van internationalisering”, betoogt Martien Molenaar, keynote-spreker op het jaarcongres en rector van het ITC in Enschede. “Mondiale problemen zoals klimaatverandering, migratie, armoede en voedselveiligheid vragen om mondiale bijdragen. Dat betekent dat ook in Afrika de expertise moet zijn om over dit soort vraagstukken mee te praten.”

Voorwaarde voor een verdergaande integratie is volgens Molenaar dat instellingen de gelegenheid moeten krijgen om ontwikkelingssamenwerking professioneel aan te pakken. “Richt er bij een aantal instellingen instituten voorop. Dan is het verankerd in het onderwijs en onderzoek en kunnen studenten en staf er ook aan meewerken.”

“De traditionele ontwikkelingssamenwerking heeft zijn houdbaarheidsdatum bereikt”, zegt Han Aarts, directeur van Mundo, het centrum voor internationale samenwerking van de Universiteit Maastricht. “Kennisterreinen globaliseren in hoog tempo en nemen de ontwikkelingsproblematiek in hun domeinen op. De beste manier om capaciteit op te bouwen in ontwikkelingslanden is integratie in wereldwijde netwerken”, aldus Aarts, die tijdens het jaarcongres een workshop verzorgt over de betekenis en de toekomst van ontwikkelingssamenwerking.

Het hbo wil zich meer gaan profileren op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. “Uitgangspunt is dat ontwikkelingssamenwerking gekoppeld wordt aan het onderwijs”, zegt Wim Boomkamp, collegevoorzitter van Saxion en voorzitter van Profound, een organisatie van negentien hogescholen die kennis delen op het gebied van OS. “Beroepsonderwijs is essentieel voor ontwikkelingslanden. Het hbo kan daar een belangrijke rol in vervullen.”

De combinatie van ontwikkelingssamenwerking en onderwijs houdt ook politici bezig. In december nog vroeg de Tweede Kamer in een motie om een fonds voor studenten uit ontwikkelingslanden die in Nederland willen studeren. Een maand geleden liet onderwijsminister Plasterk echter weten daar niets in te zien. Maaike Kraeger, die namens de TU Delft volgende week het Nuffic Jaarcongres bezoekt, reageerde op dat bericht. “Nu kunnen we wel een groot en duur congres houden om hierover te praten, maar wat mij betreft mag dat geld ook naar deze studenten die meer hebben aan daden dan aan praten.” Kraeger doet deze uitspraak op persoonlijke titel. "Meer kennisoverdracht in het land van herkomst zou overigens ook gestimuleerd moeten worden", voegt ze toe.

Op het jaarcongres zulIen Martien Molenaar, rector van het ITC in Enschede en Hbo-raadvoorzitter Doekle Terpstra ingaan op de relatie tussen ontwikkelingssamenwerking en internationalisering. Tijdens de debatten, presentaties en workshops wordt dit thema vanuit verschillende invalshoeken belicht. Nieuw op deze jaarlijkse dag van de Nuffic is de uitreiking van de Oranje Loper Award. Een prijs voor de instelling die zich extra inzet om haar buitenlandse studenten goed op te vangen. 

Meer informatie over het programma is hier te vinden.