'Investeer langdurig in hoger onderwijs'

Tijdens het debat onder Ieiding van Paul Schnabel over de toekomst van het hoger onderwijs in het Utrechtse Academiegebouw had demissionair staatssecretaris Marja van Bijsterveldt (CDA) het zwaar te verduren. “Onbegrijpelijk dat het CDA bijna een half miljard wil bezuinigen op het hoger onderwijs, terwijl de kwaliteit juist verbeterd moet worden”, luidde de kritiek van haar opponenten Alexander Pechtold (D66), Tofik Dibi (Groen Links) en Mariëtte Hamer.

Leidraad in de discussie was het in april verschenen advies van de commissie Veerman om het hoger onderwijs toekomstbestendig te maken. Voorafgaand aan het debat hadden de koepels VSNU, HBO-raad en de studentenorganisaties ISO en LSVb hun handtekening gezet onder de tien aanbevelingen van Veerman die ervoor moeten zorgen dat Nederland weer terugkeert in de top-5 van de meest concurrerende kenniseconomieën.

Goed dat het hoger onderwijs het initiatief  heeft genomen om hier gezamenlijk mee aan de slag te gaan, vonden de aanwezige partijen. En ja, ze zijn bereid om het advies van Veerman op te nemen in het nieuwe regeerakkoord. “Maar betrek er dan ook het mbo en het voortgezet onderwijs bij”, eiste Hamer. “We moeten het onderwijsveld de kans geven om het advies zelf verder uit te werken”, vond Pechtold. Dat betekent dat onderwijsinstellingen zelf specialisaties verdelen en kijken waar samengewerkt kan worden. Het betekent ook dat de VSNU en de HBO-raad met een oplossing moeten komen om de titulatuurstrijd te beslechten. “We hebben daar nu nog geen concrete oplossing voor”, zei HBO-raadvoorzitter Doekle Terpstra tegen Transfer . “Maar ik ben ervan overtuigd dat we hier samen uitkomen.”

Selectie
Maar zijn studentenorganisaties dan voor selectie aan de poort, vroeg gespreksleider Paul Schnabel enigszins verbaasd, want dat is immers ook een van de aanbevelingen van Veerman. “Het gaat niet om selectie, maar om matching zodat de student op de juiste plek terechtkomt”, antwoordde het ISO. Ook bij de aanwezige politieke partijen bleek nogal wat spraakverwarring te zijn over het begrip selectie. Toelatingsgesprekken met aanstaande studenten konden op ieders steun rekenen, maar alleen Pechtold vond dat ‘echte selectie tot de mogelijkheden moet behoren’. Van Bijsterveldt gaf te kennen ten dele met selectie aan de poort uit de voeten te kunnen.

VSNU-voorzitter Sijbolt Noorda benadrukte dat de politiek het advies van Veerman wel integraal moet overnemen. “Maak er geen Winkel van Sinkel van door voor een paar aanbevelingen te kiezen. Maak Veerman inzet van de coalitie.” Ook verlangde hij eensgezindheid van de politiek ten aanzien van investeringen in hoger onderwijs en onderzoek gaat. Want om internationaal te kunnen concurreren, zal er langdurig geïnvesteerd moeten worden in het hoger onderwijs en onderzoek.  “We moeten af van een projectje hier en een projectje daar”, vond Hamer. “Er moet een meerjarenplan komen waarin we de investeringen voor de komende twaalf jaar vastleggen.”