Meeneembare studiefinanciering op drijfzand door aanklacht

De Europese Commissie maakt zich vooral zorgen omdat migrerende werknemers worden gediscrimineerd. Werknemers uit EU-landen bezitten in alle EU-lidstaten dezelfde sociale voordelen als nationale werknemers. Maar aan de 'drie-uit-zes-eis' in de Nederlandse wet studiefinanciering kan volgens de Commissie gemakkelijker worden voldaan door nationale werknemers dan door migrerende werknemers. Als de moeder van een Spaanse student bijvoorbeeld samen met haar kinderen naar Nederland komt om hier te gaan werken, kan haar zoon geen studiefinanciering meenemen naar het buitenland als hij nog geen drie jaar in Nederland woont.

Nederland wilde met de wooneis in de wet echter voorkomen dat studenten zonder enige band met Nederland misbruik maken van de studiefinanciering. Was de wooneis er niet, dan zou een Duitse student eerst korte tijd in Nederland kunnen gaan werken, en vervolgens onder het mom van gelijke behandeling van werknemers studiefinanciering kunnen aanvragen om daarmee in Duitsland te gaan studeren.

Desondanks stuurde de Commissie recentelijk een ‘met redenen omkleed advies’ naar Nederland, waarin staat dat de wet studiefinanciering binnen een gestelde termijn moet worden aangepast. Doet Nederland dit niet, dan wordt de staat aangeklaagd en wordt een dwangsom opgelegd.

Een woordvoerder van het ministerie van Onderwijs zegt dat er al een Nederlands antwoord op dit advies naar Brussel is verzonden. Deze reactie is niet openbaar. Hij kan daarom niet zeggen of Nederland stappen gaat nemen om de wet aan te passen. Toch is wel duidelijk dat de grond onder de meeneembare studiefinanciering wordt weggeslagen als Nederland de wooneis uit de Wet Studiefinanciering moet halen. Het zou de staat veel geld kosten als studenten, of ouders van studenten, uit de hele EU kort in Nederland zouden gaan werken om vervolgens studiefinanciering aan te vragen. 

Sinds mei 2007 mogen studenten in Nederland studiefinanciering meenemen naar het buitenland. Nederland is één van de weinige Europese landen waarin dit kan. De regeling geldt niet specifiek voor Nederlandse studenten, maar voor studenten die “ten minste drie van de zes jaren” voorafgaand aan de aankomende buitenlandse opleiding in Nederland hebben gewoond. Minister Plasterk maakte eerder al een uitzondering voor kinderen van Belgische en Duitse grensarbeiders die in Nederland werken. Deze kinderen wonen immers niet in Nederland, maar zij mogen toch gebruik maken van de regeling.