Minirokjes: straatbeeld in Seoul

Als er iets kenmerkends is aan dit land, is dat alles in een rap tempo gaat. Stilstand is voor de Koreanen niet alleen achteruitgang, maar ook iets heel ongemakkelijks. Koreanen hebben een tomeloze energie en een ongelooflijke drang om te presteren en zich te bewijzen. Zeer begrijpelijk dat Korea zich profileert in spotjes als ‘Dynamic Korea’. Dit is onveranderd gebleven sinds ik het correspondentschap achter mij liet en vertrok uit Seoul in 2004. Het land is nog steeds ambitieus. Koreanen maken lange werkdagen en zijn uiterst competitief ingesteld. Tegelijk zijn er nieuwe fenomenen waar te nemen: overal op straat zie je meisjes in ultrakorte minirokjes. Vier jaar geleden zag je geen enkel meisje in een minirok. Dat was uit den boze!

Vanaf de eerste dag viel het mij direct op dat het straatbeeld in Seoul veranderd was. Meisjes in rokjes, in alle kleuren en maten, vaak met kousen net over de knieen en daar overheen lange laarzen. Ik moet daarbij wel even melden dat het overdag -12 graden vriest! Wie mooi wil zijn moet pijn lijden, is wat ik dan op de perfect opgemaakte gezichtjes lees. Het valt mij ook op dat stelletjes in het openbaar hand in hand lopen en zelfs elkaar een kus geven. Dat was vier jaar geleden werkelijk ondenkbaar. Een vriendin vertelde dat zij wel een keer flink in het openbaar uitgefoeterd werd door een oudere heer, toen zij in de trein een arm om de middel van haar vriend had geslagen. Ook zie ik nu meisjes in het openbaar roken. Toen ik vier jaar geleden op straat een sigaret opstak, kwam er een man op mij af die de sigaret uit mijn mond trok en vervolgens een tirade hield. 

De tijden zijn veranderd. Maar als u denkt dat de Koreaanse minirok staat voor de bevrijding van de vrouw in de samenleving, dan heeft u het mis. Korea is nog steeds een uiterst conservatieve samenleving. En daardoor verwarrend. Het is niet wat je ziet en denkt dat het is. Oké, meisjes worden kennelijk niet meer publiekelijk uitgefoeterd als zij zich uitdagend kleden, maar het is een samenleving waarin je je moet aanpassen. Zeker als vrouw. Bijna altijd is de eerste vraag die je als vrouw krijgt of je getrouwd bent. Het is voor een onafhankelijke carrièrevrouw bijna onmogelijk om een geschikte partner te vinden. Huiselijk geweld en ongewenste intimiteiten op de werkvloer zijn nog steeds grote problemen in Korea. Gelukkig zie je wel vanuit de overheid campagnes die met cartoonplaatjes proberen de vrouwen te leren assertief te zijn op de werkvloer. Als je mannelijke collega jou zogenaamd een relaxmassage aanbiedt achter het bureau, roep je heel hard: 'Blijf van mij af of anders geef ik je aan bij de politie!'

Het is daarom wellicht begrijpelijk dat de grootste vrouwenuniversiteit van Azië, Ewha women’s university met 30.000 vrouwelijke studenten, een grote populariteit geniet onder de vrouwen. De Ewha-studenten zijn zelfstandiger, mondiger en assertiever dan de studentes van andere universiteiten. Een Ewha-studente vertelde mij dat dat komt omdat het juist geen jongens zijn die de boventoon voeren in de klas. Ze doen alles zelf, van tafels sjouwen tot presentaties geven. Ik zie het zo: zo lang deze samenleving door mannen wordt gedomineerd, blijft er een grote behoefte aan een dergelijke vrouwenuniversiteit.

Korea is een vat vol tegenstrijdigheden en daarom voor mij een uiterst boeiend land. Aan de oppervlakte lijkt het vooruitgang te boeken. Maar het onderliggende stelsel van conservatieve waarden en normen, gebaseerd op het confucianisme, lijkt onverstoord en onaangetast door de gehaaste ‘palli, palli’-samenleving.

Eun-mi Postma