Slogan talentenprogramma schrikt vrouwen af

Het Huygens Scholarship Programme verstrekt beurzen aan Nederlandse excellente studenten die internationale studie-ervaring willen opdoen. Ook slimme buitenlandse studenten die in Nederland willen studeren kunnen een beroep doen op dit fonds dat jaarlijks over tien miljoen euro beschikt.

Het talentenprogramma dat in 2006 is gestart, maakt sinds 2008 gebruik van de slogan “Ben jij slim genoeg”?  Uit cijfers van de Nuffic, die het programma beheert, lijkt de positie van Nederlandse vrouwen binnen dit talentenprogramma af te kalven. Voor het eerst was dit jaar het aantal aanvragen van mannen en vrouwen ongeveer gelijk en hebben minder vrouwen een beurs gekregen dan mannen. Dit is verrassend, omdat het aandeel vrouwen in het hoger onderwijs groeit en omdat zij het over het geheel beter lijken te doen dan hun mannelijke medestudenten. Een oververtegenwoordiging was daarom te verwachten. 

Voor alle duidelijkheid: wanneer wij de ratio’s berekenen over de jaren 2006-2010, dan is het niet zo dat de slagingskans van vrouwen relatief slechter is. In 2007 en 2008 kregen relatief meer vrouwen een beurs ten opzichte van de sekseratio in aanmeldingen. Maar een dalende trend, zowel in het aantal vrouwen dat zich aanmeldt (zie tabel hieronder) als in het aantal vrouwen dat een beurs krijgt, is duidelijk zichtbaar sinds 2007.

Een verklaring hiervoor is te vinden in de slogan “Ben jij slim genoeg?”. Uit onderzoek is gebleken dat jongens doorgaans meer zelfvertrouwen hebben dan meisjes. Ook als volwassenen schatten ze hun competenties veel hoger in. "Meisjes daarentegen zijn geneigd zichzelf te onderschatten; ze denken al gauw dat ze niet goed genoeg zijn" (Dolle-Willemsen & Verbiest, Taal in de klas). Vrouwen zullen daardoor minder snel bedenken dat ze “slim genoeg” zijn voor een internationaal talentenprogramma.

Tevens is bekend dat mannen makkelijker risico's nemen dan vrouwen. Door te reageren op een open vraag als “Ben jij slim genoeg?” loop je het risico “nee” als antwoord te krijgen. Vrouwen zullen in zo’n geval sneller risicomijdend gedrag tonen. De combinatie zelfonderschatting en risicomijdend gedrag zou er toe kunnen leiden dat talentvolle studentes minder snel zullen reageren op de uitnodiging zich voor het Huygens Scholarship Programme aan te melden, terwijl hun mannelijke medestudenten de slogan sneller opvatten als een uitdaging.

Als de dalende trend zich voortzet, liggen in 2011 vrouwen fors achter. Dit kan voorkomen worden door de slogan te veranderen in bijvoorbeeld: “Jij bent slim genoeg”. Maar docenten en studiebegeleiders kunnen hun talentvolle studentes ook extra aanmoedigen om zich vooral voor dit programma aan te melden. Bevestig hen en zeg: Ja, jij bent slim genoeg!”








*bron

Dr. Liedeke Plate is universitair docent genderstudies en cultuurwetenschappen en voorzitter van de Commissie Internationalisering van de Letterenfaculteit aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Tevens is zij voorzitter van het Nederlands Genootschap Vrouwenstudies (NGV).
Drs. Niels Spierings is als managementwetenschapper verbonden aan de Radboud Universiteit Nijmegen en secretaris van het Nederlands Genootschap Vrouwenstudies (NGV).

Wilt u reageren op deze opiniërende bijdrage?
Mail dan naar Liedeke Plate, l.plate@let.ru.nl